İş İlanı Verisi Nedir? Kaynaklar, Alanlar ve Kullanımı

Yayın tarihi:

12 dk okuma

Acar Diveroli
Yazar: Acar Diveroli
Bant üstünde kenarları yırtık ilan kartları hunili JOB DATA makinesine giriyor, çıkışta birbirinin aynı satırlar, biri mavi

Bir İK analistine, şirketin veri mühendislerine piyasayla uyumlu maaş ödeyip ödemediği soruluyor. Elindeki ücret araştırması bir yıllık ve bu pozisyonu geniş bir iş ailesinin içinde eritiyor; oysa iş ilanı sitelerinde tam da bu unvan için bu ay yayımlanmış yüzlerce maaş aralığı duruyor. Hangi rakiplerin aynı beceriler için eleman aradığının cevabı da aynı yerde: kariyer sayfalarına, ilan sitelerine ve toplayıcılara dağılmış iş ilanlarında.

Bu yazı iş ilanı verisinin ne olduğunu, kimlerin bu veriyi kurduğunu ya da satın aldığını ve nereden geldiğini anlatıyor; kaynakları resmî istatistiklerden ve herkese açık kariyer sayfası uç noktalarından başlayıp kazınan ilan sayfalarına kadar sıralıyor. Ardından normalize etme adımlarını, kalite tuzaklarını, hukuki çerçeveyi, proxy'nin nereye oturduğunu ve altı kısa cevabı ele alıyor.

İş ilanı verisi nedir?

İş ilanı verisi, online iş ilanlarının içeriğinin yapılandırılmış alanlar hâlinde tutulmasıdır. İlan aday için yazılır; veri seti onu sorgu için yeniden yazar. Böylece "kıdemli veri mühendisi, Berlin, hibrit" ifadesi sayılabilen, karşılaştırılabilen ve izlenebilen bir satıra dönüşür.

Temel alanlar kaynak ne olursa olsun aynıdır:

  • Unvan: ilanda yazıldığı hâliyle, artı normalize edilmiş meslek
  • İşveren adı ve ilanı verenin işveren mi, aracı firma mı olduğu
  • Konum: şehir, ülke ve uzaktan ya da hibrit çalışma işareti
  • Maaş: açıklanmışsa alt sınır, üst sınır, para birimi ve dönem
  • Kıdem ve sözleşme türü
  • Beceriler ve açıklamadan çıkarılan gereksinimler
  • Tarihler: ilk görülme, son görülme, kapanış ya da kaldırılma
  • Kaynak: ilan sitesi ya da kariyer sayfası ve kalıcı bir URL

Değerin büyük kısmını iki alan taşır ve doğru tutulması en zor olanlar da bunlardır: bir ilan yığınını zaman serisine çeviren tarihler ve "Growth Hacker" ile "Dijital Pazarlama Uzmanı" ilanlarını tek meslek olarak sayan normalize unvan.

İş ilanı verisini kimler, ne için kullanır?

Bu veriyi dört grup kurar ya da satın alır; her birinin sorusu farklıdır.

Ücret ve İK ekipleri maaş kıyaslaması yapar. İşverenler aralık yayımladığında ilanlardaki maaşlar unvana, şehre ve kıdeme göre güncel bir piyasa okuması verir ve rakiplerin hangi becerileri istediğini gösterir.

İşgücü piyasası araştırmacıları ilanları bir talep göstergesi olarak okur. Indeed'in araştırma kolu Hiring Lab, Indeed'in kendi ilanlarına dayanan analizler yayımlıyor; Lightcast ise çok büyük bir ilan arşivi üzerine kurulu işgücü piyasası istihbaratı satıyor.

Strateji ve satış ekipleri işe alımı bir yol haritası sinyali olarak görür. Yeni bir bulut platformundan, pazardan ya da dilden söz eden yirmi pozisyon açan bir rakip, basın bülteni çıkarmadan planını ilan etmiş olur; satış ekibi de aynı sinyalden, sattığı işlevde eleman arayan şirketleri bulur.

İşe alım firmaları, toplayıcılar ve yatırımcılar. Toplayıcılar ilanları listelemek için toplar, işe alım firmaları açık pozisyonların nerede açıldığını izler, yatırım analistleri ise işe alım hacmini web tabanlı alternatif veri türlerinden biri olarak sayar.

İş ilanı verisi nereden gelir?

Kaynaklar güvenilirliğe ve izin durumuna göre sıralanır; bu, çoğu ekibin işe başladığı yerin tam tersidir.

1. Resmî açık iş istatistikleri. Ulusal istatistik kurumları işgücü talebini doğrudan ölçer. ABD'de Çalışma İstatistikleri Bürosu'nun JOLTS anketi açık pozisyon, işe alım ve ayrılma sayılarını aylık olarak tahmin ediyor; 3 Kasım 2026 tarihli yayımı Eylül ayı için 7,5 milyon açık pozisyon bildirdi. Eurostat'ın açık iş istatistikleri her çeyrekte boş pozisyonların payını veriyor (2026'nın ikinci çeyreğinde euro bölgesinde yüzde 2,1). Türkiye'de TÜİK aylık işgücü istatistiklerini yayımlıyor; İŞKUR'un aylık istatistik bülteni ise işverenlerin kuruma bildirdiği açık işleri mesleğe ve sektöre göre sayıyor. Bu seriler ücretsiz ve kaynak gösterilebilir, ama toplam rakamdır: unvan, beceri ya da işveren içermez.

2. İşverenlerin ATS üzerinden yayımlanan kariyer sayfaları. Birçok şirket kariyer sayfasını bir aday takip sisteminde (ATS) barındırır; sistem de ilanları herkese açık JSON olarak yayımlar. Greenhouse, GET uç noktaları için kimlik doğrulama istemeyen bir Job Board API belgeliyor: https://boards-api.greenhouse.io/v1/boards/{board_token}/jobs?content=true adresi her açık pozisyonu unvan, konum, updated_at, açıklama, departman ve ofis bilgisiyle döndürüyor; pay_transparency=true parametresi açıklanmış maaş aralıklarını ekliyor.

Lever'ın Postings API'si de aynı mantıkla çalışıyor: https://api.lever.co/v0/postings/{site}?mode=json adresi yayımlanmış ilanları categories (konum, ekip, çalışma biçimi), workplaceType, descriptionPlain ve isteğe bağlı salaryRange alanlarıyla listeliyor. Adı belli işverenler için bu uç noktalar var olan en temiz kaynaktır.

3. Toplayıcı API'leri. Örneğin Adzuna'nın API'si, kayıt olarak aldığınız bir app_id ve app_key karşılığında ülke bazında iş arama, kategori ve maaş histogramı uç noktaları sunuyor. Toplayıcı verisi birçok işvereni aynı anda kapsar, ama toplayıcının kapsamını, tekilleştirme yöntemini ve lisans şartlarını da devralır. En çok sorulan istisna LinkedIn: Kullanıcı Sözleşmesi'nin 8.2. maddesi ("Yapılmaması gerekenler") tarayıcı botları ve tarayıcı eklentileri dâhil hiçbir araçla hizmetin kazınmasına ya da kopyalanmasına izin vermez; dolayısıyla LinkedIn ilanları toplanmaz, platformun kendi iş aramasıyla okunur.

4. Herkese açık ilan sayfaları. Geri kalan her şey akışı olmayan bir web sayfasıdır. Bunları toplamak web scraping'dir (veri kazıma) ve sitenin kullanım şartları ile robots.txt dosyası bunun kapısıdır; ikisi de izin veriyorsa veri güncel ve ayrıntılıdır ama yapılandırılmamıştır, aşağıdaki normalize etme işi size kalır.

İş ilanı verisi nasıl toplanır ve normalize edilir?

Çalışan bir hat sekiz adımdan oluşur; toplama bunların en küçüğüdür.

  1. Önce şemayı tanımlayın. Bir kaynağa dokunmadan alanları ve veri tiplerini sabitleyin; her kayda source, source_url, first_seen ve last_seen ekleyin.
  2. Kaynakları ve erişim yolunu listeleyin. Resmî seri, ATS uç noktası, lisanslı API ya da herkese açık sayfa; geçerli şartlar ve sorgu sıklığı.
  3. Toplama sıklığını belirleyin. İlanlar haftalarca yayında kalır, bazıları yenilenir, birkaçı günler içinde kaybolur; günlük geçiş tarihleri yakalar, hacim eğilimleri için haftalık geçiş yeter.
  4. Unvanları bir meslek sınıflamasına eşleyin. Serbest metin unvanları şu sınıflamalardan birine bağlayın: Avrupa Komisyonu'nun 28 dilde 3.039 meslek ve 13.939 beceri içeren, ücretsiz ve API'li sınıflaması ESCO; ABD Çalışma Bakanlığı'nın 900'den fazla mesleği kapsayan veri tabanı O*NET; ya da on ana gruplu ILO sınıflaması ISCO-08. İlk geçişi bilinen unvanlardan oluşan bir sözlük, kalanları bir metin sınıflandırıcı halleder.
  5. Maaşı ayrıştırın. Alt sınırı, üst sınırı, para birimini ve dönemi çıkarın; saatlik ve aylık rakamları yıllık aralığa çevirin ve "açıklanmadı" değerini de tutun, çünkü sıklığı başlı başına bir sinyaldir.
  6. Tekilleştirin. Aynı pozisyon kariyer sayfasında, iki ilan sitesinde ve bir toplayıcıda, çoğu zaman farklı unvanlarla görünür; işveren, normalize unvan, konum ve açıklamanın parmak izi üzerinden eşleştirin, bütün kaynak URL'lerini taşıyan tek bir kayıt tutun.
  7. Sinyalleri türetin. İşverene ve mesleğe göre haftalık yeni ilan sayısı, yayında kalınan medyan gün (doldurma süresinin yerine geçer), maaş açıklama payı, beceri sıklığı.
  8. Her çalıştırmada kalite kontrolü yapın. Kaynak başına satır sayısı, maaşı ya da konumu eksik kayıtların payı, rastgele on kaydın canlı sayfayla karşılaştırılması.

Kurgusal bir işveren için normalize edilmiş kayıt şöyle görünür:

json
{
  "posting_id": "example-ltd-2026-11-0417",
  "title_raw": "Sr. Data Engineer (Hybrid)",
  "occupation": "Data engineer",
  "employer": "Example Ltd",
  "poster_type": "employer",
  "location": { "city": "Berlin", "country": "DE", "workplace": "hybrid" },
  "salary": { "min": 85000, "max": 100000, "currency": "EUR", "period": "year", "disclosed": true },
  "seniority": "senior",
  "contract": "full-time",
  "skills": ["Spark", "Airflow", "SQL", "Python"],
  "first_seen": "2026-11-02",
  "last_seen": "2026-11-09",
  "closed_at": null,
  "sources": ["https://example.com/careers/417", "https://jobs.example.net/view/88213"]
}

İş ilanı verisi kaynaklarının karşılaştırması

KaynakKapsamGüncellikKısıt
Resmî istatistikler (JOLTS, Eurostat, İŞKUR)Tüm ekonomi, toplam rakamAylık ya da üç aylıkUnvan, beceri, işveren yok
ATS açık uç noktaları (Greenhouse, Lever)Adı belli işverenler, tüm açık pozisyonlarCanlıŞirket başına bir pano; listeyi siz kurarsınız
Toplayıcı API'leriÜlke başına çok sayıda işverenSaatler ile günler arasıLisans şartları, sağlayıcının tekilleştirmesi
Herkese açık ilan sayfalarıYayımlanan her şeySorguladığınız sıklıktaKullanım şartları, robots.txt, ayrıştırma işi

İş ilanı verisinde neler ters gider?

İlanlar açık pozisyon değil, reklamdır; analiz ikisinin arasındaki boşlukta çöker.

Hayalet ve sürekli ilanlar. ABD Kongre Araştırma Servisi'nin 2025 tarihli bir özeti "hayalet" iş ilanlarını var olmayan ya da işverenin hemen doldurmayı planlamadığı pozisyonlar için yayımlanan ilanlar diye tanımlıyor, bunları ölçen resmî bir istatistik bulunmadığını belirtiyor ve yüzde veren anketlerin çoğunun işe alım aracı satan firmalardan geldiği uyarısını yapıyor. Veride aylarca açık kalan, belirli aralıklarla yeniden ortaya çıkan ya da her yerde aynı anda yayımlanan ilanlar olarak görünürler.

Yeniden yayımlama ve aracı firma kopyaları. İşveren ilanı yenilediğinde siteler tarihi sıfırlar; "2 gün önce yayımlandı" ibaresi üç aylık bir pozisyona ait olabilir. Aracı firmalar da aynı müşteri pozisyonunu kendi adlarıyla, bazen birkaçı birden yayımlar. Kendi first_seen değerinizi tutun, aracı ilan verenleri işaretleyin ve bir pozisyonu bir kez sayın.

Eksik maaş. Birçok ilan maaş açıklamaz; açıklayanlar da rastgele bir örneklem değildir. Her maaş istatistiğinin yanında açıklama oranını da verin.

Unvan enflasyonu ve kayması. Aynı iş pazara ve yıla göre mühendis, geliştirici, mimar ya da danışman unvanıyla ilan edilir; sınıflama olmadan, geliştiricilerinin adını değiştirmiş bir şirket geliştirici almayı bırakmış gibi görünür.

İş ilanı verisi toplamak yasal mı?

Üç katman geçerlidir: kişisel veri, kullanım şartları ve faaliyet gösterdiğiniz ülkenin hukuku. Aşağıdakilerin hiçbiri hukuki tavsiye değildir.

Kişisel veri. İlan bir işe ilişkindir ama çoğu zaman işe alım uzmanının adını, e-posta adresini ya da telefon numarasını da taşır. Bunlar kişisel veridir; GDPR (6. madde) ve Türkiye'de KVKK, kişisel verinin yalnızca bir hukuki dayanakla işlenmesine izin verir. Bir işgücü piyasası veri setinin bu alanlara ihtiyacı yoktur; o hâlde hiç toplamayın ve açıklama metinlerinden alım sırasında ayıklayın. Arada kaçanların nasıl maskeleneceğini Kazınmış Veri Setlerinde Kişisel Veri yazısı anlatıyor.

Kullanım şartları. Birçok ilan sitesi şartlarında otomatik erişimi yasaklar; LinkedIn bunu açıkça yapar. hiQ Labs - LinkedIn kararında (ABD Dokuzuncu Bölge Temyiz Mahkemesi, 2022) mahkeme, Bilgisayar Dolandırıcılığı ve Kötüye Kullanımı Yasası'ndaki "yetkisiz erişim" kavramının herkese açık web sitelerine uygulanmadığı sonucuna vardı; karar bir ABD ceza yasasıyla ilgiliydi, sitenin kullanım şartlarıyla değil, ve şartlar ayrı bir soru olmayı sürdürüyor.

Yerel hukuk. Veri tabanı hakları, haksız rekabet kuralları ve iş ilanlarına ilişkin mevzuat ülkeden ülkeye değişir. Bir iş verisi ürünü yayına çıkmadan önce kaynakları ve her birine uygulanan şartları bir avukata inceletin.

Proxy, iş ilanı verisi toplamanın neresine oturur?

Proxy, bir isteğin hangi ağ adresinden çıkacağını belirler; iş ilanı verisinde bunu önemli kılan iki durum vardır.

Birincisi, ilan siteleri yerelleşir: çoğu varsayılan olarak ziyaretçinin ülkesini gösterir, bazıları para birimini, dili ya da maaş gösterimini konuma göre değiştirir. Her pazardaki adayın gördüğünü kaydetmek için isteğin o pazardan çıkması gerekir; Residential Proxy adresleri her istek için ülke ve şehir seçmenizi sağlar, böylece Almanya serisi Türkiye serisine karışmaz.

İkincisi, hacim ince yayılır: bin kariyer sayfası, tek bir ağır iş değil, bin küçük ve ölçülü iş demektir. Yukarıdaki ATS akışları gibi statik JSON uç noktaları için trafiği kotasız olan Datacenter Proxy adresleri uygundur; ziyaretçinin ülkesine göre değişen siteler ise residential adreslerde kalmalıdır. Proxy, hangi kaynakları okuyabileceğinizi, sitenin ne sıklıkta sorguya izin verdiğini ya da şartlarının ne dediğini değiştirmez.

Hattı kendiniz işletmek yerine normalize edilmiş satırları almayı tercih ediyorsanız, yönetilen bir veri çıkarma hizmeti ayrıştırma ve tekilleştirme işini sizin yerinize yapar.

İş ilanı verisinde sık yapılan hatalar

  • İlanları işe alım ya da açık pozisyon saymak; hacimleri resmî serilerle kalibre edin.
  • İşe scraping ile başlamak; oysa ATS uç noktaları ve lisanslı API'ler aynı işverenleri kapsar.
  • Sitenin yayım tarihine güvenmek; kendi first_seen ve last_seen değerleriniz yerine.
  • Tekilleştirmeyi atlamak; böylece bir pozisyon üç kez sayılır.
  • Yalnızca ham unvanları saklamak; eğilimler ad değişikliklerinin içinde kaybolur.
  • İşe alım uzmanlarının iletişim bilgilerini sayfada duruyor diye toplamak.

Karar rehberi

İhtiyaçYol
Bir ülke ya da sektör için işgücü talebiResmî istatistikler (JOLTS, Eurostat, İŞKUR)
Adı belli elli rakibin işe alım planıGünlük sorgulanan ATS uç noktaları
Unvana ve şehre göre maaş aralıklarıLisanslı toplayıcı API'si ve ATS maaş alanları
Bir ilan sitesinin her ülkedeki adayın gördüğü hâliÜlke başına residential proxy, sitenin şartları içinde
Akışı olmayan binlerce küçük kariyer sayfasıÖlçülü hızda datacenter proxy ya da yönetilen akış
Hat kuracak ekip yok, satırlar bugün lazımNormalize şemalı yönetilen veri çıkarma

Sıkça sorulan sorular

İş ilanı kazımak yasal mı?

Herkese açık iş ilanlarını toplamak çoğu ülkede kendi başına hukuka aykırı değildir; ancak kişisel veriyi hukuki dayanak olmadan işleyen, sitenin kullanım şartlarını ihlal eden ya da veri tabanı hakları gibi yerel kuralları görmezden gelen bir proje hukuka aykırı hâle gelir. Resmî istatistikler ve herkese açık ATS uç noktaları bu risklerin hiçbirini taşımaz.

İş ilanı verisini ücretsiz nereden alabilirim?

Toplam rakamlar için resmî istatistiklerden (BLS JOLTS, Eurostat açık iş istatistikleri, İŞKUR aylık bülteni); tek tek ilanlar için işverenlerin herkese açık ATS uç noktalarından, örneğin Greenhouse Job Board API ve Lever Postings API; ikisi de API anahtarı istemez. Veri bilimi platformlarındaki ücretsiz veri setleri anlık görüntüdür: alıştırma için uygundur, zaman serisi için değil.

Hayalet ilanlar nasıl tespit edilir?

Metinden değil, zaman içindeki davranıştan: aylarca açık kalan ilan, belirli aralıklarla yeniden oluşturulan aynı ilan, her konumda aynı anda yayımlanan tek pozisyon ve çalışan sayısı değişirken ilan sayısı hiç kıpırdamayan işverenler. Hiçbiri tek başına kanıt değildir; bunları bir puana dönüştürün ve sayıların yanında gösterin.

İş ilanları ne sıklıkla değişir?

Tek tek ilanları sayıyorsanız her gün: her gün yenileri yayımlanır, diğerleri kapanır ya da yenilenir. Mesleğe ya da işverene göre hacim için haftalık toplama yeter; doldurma süresi sinyalini besleyen doğru ilk ve son görülme tarihleri içinse günlük sorgu gerekir.

LinkedIn iş ilanlarını kazıyabilir miyim?

Hayır. LinkedIn Kullanıcı Sözleşmesi, tarayıcı botları ve tarayıcı eklentileri dâhil hizmetin kazınmasını ya da kopyalanmasını yasaklar; bu yolla kurulan bir veri seti daha ilk istekte şartları ihlal eder. İlanların ülkeye göre nasıl değiştiğini görmek için platformun kendi arama filtrelerini kullanın; LinkedIn'de Başka Bir Ülkedeki İş İlanları Nasıl Aranır? yazısı bunu adım adım anlatıyor.

Hazır iş ilanı veri seti mi, canlı toplama mı?

Satın alınan veri seti ilk günden geçmiş veriyi ve sağlayıcının tekilleştirmesini verir; canlı toplama ise alanları, kaynakları ve sıklığı sizin seçtiğiniz, bugün başlayan bir seri sunar. Geriye dönük veriye ihtiyacı olan ekipler satın alır; belirli bir şemaya ya da ülkeye ihtiyacı olanlar kendisi kurar.

Özet

İş ilanı verisi, reklamları işgücü talebinin yapılandırılmış ve tarihli kaydına çevirir: kim, hangi meslek için, nerede, hangi maaşla ve ne zamandan beri eleman arıyor. En iyi kaynakları aynı zamanda en meşru olanlarıdır: genel tablo için resmî açık iş istatistikleri, ayrıntı için işverenlerin herkese açık ATS uç noktaları. Toplamanın her pazarı yerel bir aday gibi görmesi gerektiğinde, Proxynet'in pazar araştırması proxy'leri sayfası bunun için gereken residential ve datacenter çıkışlarını anlatıyor; satış ekibi üzerinden sunulan Web Scraping API ise hat yerine satırları isteyen ekipler için yönetilen yoldur.

ChatGPT'ye sorClaude'a sor